Een aantal weken geleden stond ik bij een appelboompje te kijken in een achtertuin. De appelboom kwam niet goed in het blad. In de achtertuin werd enorm veel gespeeld door kinderen. En we kwamen al snel tot de conclusie dat deze twee dingen wel eens veel met elkaar te maken konden hebben. Als er in de directe omgeving van een boom veel wordt gelopen dan bestaat de kans dat de boomspiegel verdicht. Dit betekend dat gaswisseling tussen de bodem en de lucht onmogelijk wordt.
Zoals algemeen bekend produceren bomen zuurstof, maar minder bekend is dat bomen ook een gedeelte van die zuurstof weer nodig hebben voor hun eigen ademhaling. Bij dit proces wordt zuurstof verbruikt en koolzuurgas geproduceerd. Een boom als deze appelboom gebruikt zijn gehele oppervlak om “adem te halen”, dus ook zijn wortels. De wortels halen de zuurstof die zij nodig hebben uit de bodem. Het is daarom erg belangrijk voor de boom dat er in de lucht in de bodem een bepaald zuurstofpercentage zit (21% is optimaal). Hier ontstaat in het geval van deze appel een probleem. Het percentage zuurstof in de bodem wordt mede bepaald door de uitwisseling mogelijkheden tussen de lucht in de bodem en de atmosferische lucht. Deze uitwisselingsmogelijkheid vormt hier dus een probleem.
Het gedeelte van de boom dat bovengronds groeit, heeft eigenlijk nooit een probleem om voldoende zuurstof tot zich te nemen. De wortels die ondergronds groeien lopen de kans dat dit moeilijk wordt. Bij onvoldoende zuurstof in de bodem kunt u zich voorstellen dat de wortels als het ware stikken. Wortels gebruiken zuurstof voor de groei en de opname van voedingsstoffen. Wanneer het percentage zuurstof in de bodem afneemt, neemt als eerste de wortelgroei af. Als het percentage zuurstof nog verder daalt, neemt ook de opname van voedingsstoffen af. Bij deze appel is dit wat momenteel gaande is.
Doordat wortels en bodemorganismen zuurstof gebruiken daalt het zuurstofgehalte in de bodemlucht en stijgt het koolzuurgasgehalte. Door gasuitwisseling tussen de bodem en de atmosferische lucht wordt continue zuurstof de bodem ingebracht en koolzuurgas afgevoerd. Het is dus enorm belangrijk dat de directe omgeving van een boom niet te veel belopen wordt zodat de bodem verdicht. In het geval van dit appelboompje hebben we de bodem even goed losgemaakt (voorzichtig met de wortels) en staat hij momenteel goed in het blad.